S3D Kütüphane
Stereoskopik 3B rehber
EN (English) erkancerit.com
Kütüphane · Temeller

Stereoskopi nasıl çalışır

İki gözümüz yaklaşık 6,5 cm aralıkla durur ve her biri dünyayı biraz farklı bir yerden görür. Beyin bu iki görüntüyü tek bir görüntüde birleştirir ve aralarındaki küçük farklardan derinliği çıkarır. Stereoskopik 3B sinema (stereoscopic 3D, S3D) bu düzeni taklit eder.

İki göz, iki görüntü

Bir parmağınızı yüzünüzün önünde tutup gözlerinizi sırayla kapatın: parmak arka plana göre sağa sola zıplar. Uzaktaki bir nesne ise neredeyse yerinden oynamaz. Yakın nesnelerin iki gözdeki yeri çok farklıdır, uzaktakilerin neredeyse aynıdır. Beyin bu farkı uzaklık olarak algılar. İki görüntünün tek bir görüntüde birleşmesine füzyon (fusion) denir.

Üstte iki göz ve iki top, üstten görünüş. Altta her gözün gördüğü görüntü. Kırmızı top yaklaştıkça iki görüntüdeki yeri birbirinden uzaklaşır; uzaktaki mor top iki görüntüde neredeyse aynı yerdedir. Görüntülerdeki farklar dört kat büyütülerek çizilmiştir.

Sinemada

Stereoskopik çekimde gözlerin yerini iki kamera alır: biri sol göz, biri sağ göz için. İki kameranın birlikte taşındığı düzeneğe rig, aynı anda çekilen iki görüntüye stereo çift (stereo pair) denir. İki kamera arasındaki uzaklık, yani kamera aralığı, çekimde ne kadar derinlik olacağını belirleyen başlıca değişkendir.

Gösterimde iki görüntü aynı ekrana gelir ve her gözün yalnızca kendi görüntüsünü görmesi sağlanır:

Ekranda derinlik

Ekrandaki iki görüntü arasındaki yatay farka paralaks denir. Fark yoksa nesne ekranın üzerinde, bir yönde farksa ekranın arkasında, öbür yönde farksa ekranın önünde görünür. Gözler her zaman ekrana odaklanır ama nesnenin göründüğü uzaklığa döner; bu ayrılık stereoskopik izlemenin temel zorluğudur (bkz. Yakınsama–uyum çatışması).

Stereograf (stereographer), kamera aralığını ve kameraların baktığı noktayı seçerek derinliğin miktarını ve nerede duracağını yönetir. Amaç, derinliği hikâyeye hizmet edecek kadar güçlü, izleyiciyi yormayacak kadar ölçülü tutmaktır.

Buradan başlayın

Kütüphane bu sırayla okunmak üzere düzenlendi:

  1. Paralaks: ekrandaki fark derinliğe nasıl dönüşür.
  2. Konverjans: sahnenin hangi kısmı ekran düzleminde durur.
  3. Kamera aralığı: derinliğin miktarı.
  4. Sıfır paralaks düzlemi: ekranın pencere gibi davranması.
  5. Sonra kamera düzenleri, algı, bozulmalar, formüller ve post prodüksiyon.

Bilinmeyen bir terim için Sözlük'e, formüllerdeki harfler için Semboller tablosuna bakın.